Załącznik do Za rządzenia Nr 2/DK/2024 Dyrektora Domu Kultury w Rudzie Śląskiej

z dnia 15 lutego 2024 r.

Standardy ochrony małoletnich

w Domu Kultury w Rudzie Śląskiej

Preambula

„Standardy ochrony małoletnich” są jednym z elementów systemowego rozwiązania ochrony

małoletnich przed krzywdzeniem i stanowią fom1ę zabezpieczenia ich praw.

Należy je traktować jako jedno z narzędzi wzmacniających i ułatwiających skuteczniejszą ochronę

małoletnich przed krzywdzeniem.

W konstruowaniu „Standardów ochrony małoletnich” przyjęto następujące założenia:

1) W Domu Kultury w Rudzie Śląskiej nie są zatrudniane osoby mogące zagrażać

bezpieczeństwu małoletnich,

2) wszyscy pracownicy potrafią zdiagnozować symptomy krzywdzenia małoletniego oraz

podejmować interwencje w przypadku podejrzenia, że małoletni stał się ofiarą przemocy

w szkole lub przemocy domowej,

3) podejmowane w Domu Kultury w Rudzie Śląskiej postępowania nie mogą naruszać

praw określonych w statucie oraz bezpieczeństwa danych osobowych,

4) małoletni wiedzą, jak unikać zagrożeń w kontaktach z dorosłymi i rówieśnikami,

5) małoletni wiedzą, do kogo zwracać się o pomoc w sytuacjach dla nich trudnych i czynią to

mając świadomość skuteczności podejmowanych w Poradni działań.

Ponadto przyjęto, że prowadzone w Domu Kultury w Rudzie Śląskiej postępowanie na

wypadek krzywdzenia lub podejrzenia krzywdzenia małoletnich jest zorganizowane w sposób

zapewniający im skuteczną ochronę, działania podejmowane w ramach ochrony małoletnich przed

krzywdzeniem są dokumentowane oraz monitorowane i poddawane okresowej weryfikacji przy

udziale wszystkich zainteresowanych podmiotów.

Niniejszy dokument określa standardy ochrony małoletnich, stanowiące zbiór zasad i procedur

postępowania w sytuacjach zagrożenia ich bezpieczeństwa_ Jego najważniejszym celem jest ochrona małoletnich przed różnymi formami przemocy oraz budowanie bezpiecznego i przyjaznego

środowiska.

Rozdział I

Definicje

Ilekroć w dokumencie „Standardy ochrony małoletnich” jest mowa o:

1) pracowniku – należy przez to rozumieć każdą osobę zatrudnioną na podstawie umowy

o pracę/umowy cywilnoprawnej w Domu Kultury w Rudzie Śląskiej,

2) dyrektorze DK– oznacza dyrektora Domu Kultury w Rudzie Śląskiej,

3) małoletnim – oznacza osobę do ukończenia 18 roku życia,

4) jednostce – oznacza Dom Kultury w Rudzie Śląskiej,

5) opiekunie małoletniego – osoba uprawniona do reprezentacji małoletniego, w szczególności

jego rodzic lub opiekun prawny,

6) krzywdzeniu małoletniego – każde zamierzone lub niezamierzone działanie oraz zaniechanie

działań ze strony rodzica/opiekuna prawnego, pracownika lub rówieśnika, które ujemnie

wpływa na rozwój fizyczny lub psychiczny małoletniego . Przyjmuje formy przemocy

fizycznej, emocjonalnej/psychicznej, seksualnej, zaniedbania,

7) przemocy fizycznej – działanie wobec małoletni ego, które powoduje urazy na jego ciele, m.in.

bicie go, w tym klapsy, policzkowanie, szarpanie, popychanie, zadawanie bólu, przypalanie

papierosem. Przemoc ta może być jednorazowym incydentem lub powtarzać się przez dłuższy

czas,

8) przemocy emocjonalnej/psychicznej – naruszanie godności osobistej ukierunkowanej na

wyrządzenie szkody psychicznej poprzez m.in. poniżanie, wyzywanie, wyśmiewanie,

krytykowanie, straszenie, emocjonalne odrzucanie, lekceważenie, zastraszanie,

nieposzanowanie potrzeb, nadmierne wymagania w stosunku do wieku i możliwości

psychofizycznych małoletniego. Przemoc ta może być jednorazowym incydentem lub

powtarzać się przez dłuższy czas;

9) przemocy seksualnej – każde zachowanie osoby dorosłej , które prowadzi do seksualnego

zaspokojenia potrzeb kosztem małoletniego. Wykorzystywanie seksualne odnosi się do

zachowań z kontaktem fizycznym (np. dotykanie małoletniego, współżycie z małoletnim) oraz

zachowania bez kontaktu fizycznego (np. pokazywanie małoletniemu materiałów

pornograficznych, podglądanie, ekshibicjonizm). Przemoc ta może być jednorazowym

incydentem lub powtarzać się przez dłuższy czas;

1O) zaniedbaniu – głodzenie, niedostarczanie odpowiedniej ilości jedzenia, nieodpowiednia

higiena lub jej brak, niezgłaszanie się z małoletnim do lekarza (gdy tego wymaga), brak

leczenia mimo zaleceń lekarzy, niedopilnowanie w kwestii edukacji, brak przejawiania

zainteresowania, w jaki sposób małoletni spędza wolny czas, jaki ma zainteresowania,

problemy oraz potrzeby.

11) przemocy rówieśniczej – wszelkie nieprzypadkowe akty godzące w wolność osobistą

jednostek lub przyczyniające się do fizycznej, a także psychicznej szkody osoby, wykraczające

poza społeczne zasady wzajemnych relacji. Formy przemocy rówieśniczej : fizyczna (bicie,

szarpanie, popychanie, niszczenie rzeczy, zabieranie i wymuszanie pieniędzy, plucie, kopanie,

zmuszanie do wykonywania poniżających, ośmieszających czynności, w tym seksualnych),

słowna (przezywanie, ubliżanie, wyśmiewanie, grożenie, prowokowanie poprzez, np. robienie

min lub wyrażanie różnych opinii), relacyjna (wykluczenie z grupy rówieśniczej , namawianie

innych do odrzucenia ofiary, rozpowszechnianie plotek), cyberprzemoc (nękanie, straszenie,

osm1eszanie poprzez wysyłanie wiado1ności oraz komentarzy; umieszczanie lub

rozpowszechnianie kompromitujących treści , zdjęć, filmów w Internecie).

12) danych osobowych oznaczają wszelkie informacje umożliwiające w sposób pośredni lub

bezpośredni identyfikację małoletniego .

Rozdział II

Rozpoznawanie i reagowanie na czynniki ryzyka krzywdzenia małoletnich

1. Pracownicy posiadają wiedzę i w ramach wykonywanych obowiązków zwracają uwagę na

czynniki ryzyka i symptomy krzywdzenia małoletnich.

2. W przypadku zidentyfikowania czynników ryzyka pracownicy podejmują rozmowę

z rodzicami/opiekunami prawnymi, przekazując informacje na temat dostępnej oferty wsparcia

i motywując ich do szukania dla siebie pomocy.

3. Pracownicy monitorują sytuację i dobrostan małoletniego.

4. Pracownicy znają i stosują zasady bezpiecznych relacji dorosły – małoletni i małoletni – małoletni

ustalone w jednostce.

5. Jeżeli zagrożone jest życie i zdrowie małoletniego, wzywają odpowiednie służby oraz postępują

zgodnie z ich zaleceniami.

Rozdział III

Procedury interwencji w przypadku krzywdzenia małoletniego

l. W przypadku podjęcia przez pracownika podejrzenia lub posiadania informacji, że małoletni jest

krzywdzony przez rodzica/opiekuna/inną osobę dorosłą, pracownik ma obowiązek sporządzenia

notatki służbowej (załącznik nr I) i przekazania uzyskanej informacji dyrektorowi DK.

2. Dyrektor DK wzywa opiekunów małoletniego, którego krzywdzenie podejrzewa, oraz informuje

ich o podejrzeniu.

3. Pomoc małoletniemu zawiera wskazania dotyczące :

l) podjęcia przez jednostkę działań w celu zapewnienia małoletniemu bezpieczeństwa,

w tym zgłoszenie podejrzenia krzywdzenia do odpowiednich służb;

2) zaproponowania rodzicowi/opiekunowi prawnemu specjalistycznej placówki pomocy,

jeżeli istnieje taka potrzeba.

4. Dyrektor DK informuje opiekunów o obowiązku zgłoszenia przez jednostkę podejrzenia

krzywdzenia małoletniego do odpowiedniej instytucji (prokuratura/policja lub sąd rodzinny,

zespół interdyscyplinarny – procedura „Niebieskie Ka1ty”).

5. Dalszy tok postępowania leży w kompetencjach instytucji wskazanych w punkcie

poprzedzającym .

W sytuacji, gdy małoletni jest krzywdzony na terenie jednostki przez pracownika:

1. Każdy pracownik, który zauważy negatywne zachowania innego pracownika w stosunku do

małoletniego, ma obowiązek interwencji. Informuje o zajściu dyrektora DK, który przeprowadza

z pracownikiem rozmowę. Ustala z nim zasady eliminujące nieodpowiednie zachowania i sporządza notatkę służbową ze spotkania.

2. Małoletni , który doświadczy krzywdzenia przez pracownika ma prawo do poinfom1owania

dyrektora DK, który sporządza opis sytuacji małoletniego w oparciu o przeprowadzoną z nim

rozmowę oraz z innymi osobami, które mają znaczące informacje w tej sprawie. Dalszy tok

postępowania wskazano w podrozdziale „Procedury interwencji w sytuacji, gdy małoletni jest

krzywdzony przez rodzica/opiekuna/inną osobę dorosłą„.

W sytuacji, gdy małoletni jest krzywdzony na terenie jednostki przez innych małoletnich

– przemoc rówieśnicza:

I. W przypadku zgłoszenia pracownikowi Gminnego Ośrodka Kultury w Mokobodach przemocy

rówieśniczej sprawa jest zgłaszana dyrektorowi DK.

2. Należy odizolować małoletniego będącego ofiarą od krzywdzącego/krzywdzących i zadbać o ich

bezpieczeństwo.

3. Dyrektor DK powiadamia rodziców/opiekunów prawnych małoletniego będącego ofiarą oraz

rodziców/opiekunów prawnych krzywdzącego.

4. W sytuacji, gdy sprawca dopuścił się czynu karalnego dyrektor DK i zawiadamia

właściwe organy.

5. Podejmowane działania w ramach interwencji muszą zapewniać małoletniemu poczucie

bezpieczeństwa i poszanowania jego godności.

Rozdział IV

Zasady ochrony wizerunku i danych osobowych małoletnich

I. Dane osobowe podlegają ochronie zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. Dom Kultury w Rudzie Śląskiej zapewnia najwyższe standardy ich ochrony.

2. Dane osobowe małoletnich są udostępniane wyłącznie osobom i podmiotom uprawnionym na

podstawie odrębnych przepisów.

3. Pracownik jednostki ma obowiązek zachowania tajemnicy danych osobowych, które przetwarza,

i zachowania w tajemnicy sposobów zabezpieczenia danych osobowych przed nieuprawnionym

dostępem.

4. Upublicznianie danych osobowych, w tym wizerunku na zdjęciach i filmach służy

dokumentowaniu działań Domu Kultury w Rudzie Śląskiej.

5. Wizerunek podlega ochronie na podstawie przepisów zawartych w ustawie z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny, ustawie z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych, a także na podstawie ustawy z dnia 10 maja 2018 r. o ochronie danych osobowych oraz Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 20 I 6/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych).

6. Upublicznianie wizerunku małoletniego, utrwalonego w jakiejkolwiek formie (fotografia,

nagranie audio-wideo) wymaga wyrażenia zgody osoby sprawującej władzę rodzicielską lub opiekę nad małoletnim , z wyjątkiem sytuacji, gdy wizerunek małoletniego stanowi jedynie szczegół całości , takiej jak: zgromadzenie,zajęcia, krajobraz, publiczna impreza.

7. Jeśli przedstawiciele mediów lub dowolna inna osoba będą chcieli zarejestrować organizowane

przez jednostkę wydarzenie i opublikować zebrany materiał, muszą zgłosić taką prośbę wcześniej

i uzyskać zgodę dyrektora DK. W takiej sytuacji należy się upewnić, że rodzice/opiekunowie

prawni udzielili pisemnej zgody na rejestrowanie wizerunku małoletnich.

8. Personel jednostki nie kontaktuje przedstawicieli mediów z małoletnimi, nie przekazuje mediom

kontaktu do rodziców/opiekunów prawnych małoletnich i nie wypowiada się w kontakcie

z przedstawicielami mediów o sprawie małoletniego lub jego rodzica/opiekuna prawnego.

Rozdział V

Zasady dostępu małoletnich do Internetu

1. Jednostka zapewniając dzieciom dostęp do Internetu, jest zobowiązana podejmować działania

zabezpieczające dzieci przed dostępem do treści , które mogą stanowić zagrożenie dla ich

prawidłowego rozwoju, w szczególności instalację aktualizację oprogramowania

zabezpieczającego.

2. W jednostce informuje się o zasadach bezpiecznego korzystania z Internetu.

3. W przypadku znalezienia niebezpiecznych treści (treści pornograficzne, nielegalne

oprogramowanie, oprogramowanie potencjalnie szkodliwe), które dostały się do komputerów,

z których korzystają małoletni , dyrektor DK zabezpiecza dowody celem identyfikacji sprawcy.

4. Dyrektor DK zawiadamia rodziców podejrzanego.

5. W zależności od powagi czynu dyrektor DK zawiadamia właściwe organy.

Rozdział VI

Zasady bezpiecznej rekrutacji personelu

1. Dyrektor DK musi zadbać, aby osoby przez niego zatrudnione (w tym osoby pracujące na podstawie umowy cywilnoprawnej, praktykanci oraz wolontariusze) posiadały odpowiednie kwalifikacje do pracy z małoletnimi.

2. W przypadku, gdy pracownik jednostki będzie wykonywał zadania związane z wypoczynkiem lub opieką nad małoletnimi (np. zajęcia dodatkowe w instytucjach kultury) jednostka jest zobowiązana sprawdzić osobę zatrudnianą w Rejestrze Sprawców Przestępstw na Tle Seksualnym – rejestr z dostępem ograniczonym oraz Rejestr osób w stosunku do których Państwowa Komisja do spraw przeciwdziałania wykorzystaniu seksualnemu małoletnich poniżej lat 15 wydała postanowienie o wpisie w Rejestrze. Rejestr dostępny jest na stronie: rps.ms.gov.pl

3. Gdy pozwalają na to przepisy prawa, jednostka jest zobowiązana do domagania się od osoby

zatrudnianej zaświadczenia z Krajowego Rejestru Karnego. Zaświadczenia z KRK można domagać

się wyłącznie w przypadkach, gdy przepisy prawa wprost wskazują, że pracowników w zawodach

lub na danych stanowiskach obowiązuje wymóg niekaralności . W przypadku niemożliwości

przedstawienia zaświadczenia należy poprosić kandydata/kandydatkę o złożenie oświadczenia o niekaralności oraz o braku toczących się wobec niego/niej postępowań przygotowawczych,

sądowych i dyscyplinarnych za przestępstwa i inne czyny popełnione przeciwko małoletnim.

Odmowa złożenia takiego oświadczenia nie może rodzić dla kandydata/kandydatki żadnych

negatywnych konsekwencji, w tym być wyłączną podstawą odmowy zatrudnienia.

4. Jeżeli osoba posiada obywatelstwo inne niż polskie wówczas powinna przedłożyć również

informację z rejestru karnego państwa obywatelstwa uzyskiwaną do celów działalności zawodowej

lub wolontariackiej związanej z kontaktami z małoletnimi, bądź informację z rejestru karnego,

jeżeli prawo tego państwa nie przewiduje wydawania informacji dla w/w celów.

5. Pod oświadczeniami składanymi pod rygorem odpowiedzialności karnej składa się oświadczenie o następującej treści: Jestem świadomy/a odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego

oświadczenia . Oświadczenie to zastępuje pouczenie organu o odpowiedzialności karnej za złożenie

fałszywego oświadczenia .

6. Dyrektor DK zapewnia swoim pracownikom podstawową edukację na temat ochrony

małoletnich przed krzywdzeniem i pomocy małoletnim w sytuacjach zagrożenia, w zakresie:

a) rozpoznawania symptomów krzywdzenia małoletnich;

b) procedur interwencji w przypadku podejrzeń krzywdzenia;

c) odpowiedzialności prawnej pracowników jednostki, zobowiązanych do podejmowania

interwencji.

Rozdział VII

Zasady bezpiecznych relacji personel jednostki – małoletni

I. Zabrania się stosowania przemocy fizycznej, w tym: bicia, kopania, szarpania, popychania,

policzkowania i innych czynów wskazujących na przemoc fizyczną wobec małoletniego.

2. Zabrania się stosowania przemocy psychicznej, w tym: zastraszania, grożenia, wyzywania,

przeklinania, poniżania, szydzenia, wyśmiewania, wywoływania poczucia winy, zabraniania

kontaktów z innymi osobami, etykietowania i innych czynów wskazujących na przemoc

psychiczną wobec małoletniego.

3. Zabrania się wykorzystywania seksualnego.

4. Zabrania s ię innych zachowań niedozwolonych, w tym: niszczenia rzeczy osobistych, zabierania

rzeczy osobistych, pozostawiania małoletnich bez opieki, nienależytej uwagi kierowanej na

małoletnich itp.

5. W jednostce obowiązują określone zasady postępowania z małoletnim w zakresie: kontaktu

fizycznego, komunikacji werbalnej z małoletnim, równego traktowania, dyscyplinowania

małoletnich: niedopuszczalne są kary cielesne (szarpanie, bicie, popychanie), słowne (wyzywanie,

wyśmiewanie, krzyczenie), zmuszanie.

6. W przypadku naruszenia powyższych zasad oraz stwierdzenia krzywdzenia małoletnich przez

pracownika dyrektor DK przeprowadza rozmowę z pracownikiem, ustalając kontrakt,

zawierający działania eliminujące niepoprawne zachowanie oraz konsekwencje.

Rozdział VIII

Edukacja małoletnich i rodziców w zakresie praw małoletnich oraz ochrony przed zagrożeniem przemocą i wykorzystywaniem

I. W jednostce znajduje się tablica informacyjna, na której umieszczane są przydatne informacje na

temat: wychowania małoletnich bez przemocy, ochrony małoletnich przed przemocą

wykorzystywaniem, zagrożeń bezpieczeństwa małoletnich w internecie, możliwości podnoszenia

umiejętności wychowawczych oraz dane kontaktowe placówek zapewniających pomoc i opiekę w trudnych sytuacjach życiowych.

2. Wszyscy rodzice mają dostęp do obowiązujących w jednostce „Standardów ochrony

małoletnich”.

Rozdział IX

Monitoring stosowania Standardów

1. Dyrektor DK jest osobą odpowiedzialną za Standardy ochrony małoletnich obowiązujące

w jednostce.

2. Dyrektor DK jest odpowiedzialny za monitorowanie realizacji Standardów, za reagowanie na

sygnały naruszenia Standardów i prowadzenie rejestru zgłoszeń oraz wprowadzanie zmian

w Standardach.

3. Przegląd procedur następuje nie rzadziej niż raz na 24 miesiące.

4. Dyrektor DK wprowadza do Standardów niezbędne zmiany i ogłasza pracownikom placówki,

uczniom i ich opiekunom nowe brzmienie Standardów.

Rozdział X

Przepisy końcowe

1. Standardy wchodzą w życie z dniem 15 sierpnia 2024 roku

2. Ogłoszenie następuje w sposób dostępny dla pracowników, małoletnich i ich opiekunów poprzez

zamieszczenie na stronie internetowej oraz tablicy informacyjnej w jednostce.